Samen werken aan een sterke, sociale en financieel gezonde gemeente.
De gemeenteraad bespreekt deze maand de Kadernota 2027–2030. Dorpsvisie ziet daarin een duidelijke boodschap: Son en Breugel staat voor grote financiële uitdagingen, vooral binnen de jeugdzorg en de Wmo. De kosten stijgen structureel harder dan de middelen die gemeenten ontvangen. Dat vraagt om realisme, maar vooral om visie.
Eerlijke financiering én lokale verantwoordelijkheid.
Dorpsvisie blijft zich, samen met andere gemeenten en de VNG, inzetten voor een eerlijkere financiële verhouding tussen Rijk en gemeenten. Gemeenten voeren steeds meer wettelijke taken uit, maar de middelen blijven achter. Dat is een principieel punt.
Maar alleen naar Den Haag wijzen is niet genoeg. Ook lokaal moeten we verantwoordelijkheid nemen en keuzes maken die passen bij onze gemeenschap. Voor Dorpsvisie staan drie uitgangspunten centraal:
1. Een structureel gezonde begroting.
2. Zorgvuldig omgaan met gemeenschapsgeld.
3. Blijven investeren in wat Son en Breugel sterk maakt.
Investeren in de kracht van onze samenleving.
Juist in financieel moeilijke tijden moeten we onderscheid maken tussen uitgaven en investeringen. Dorpsvisie steunt daarom de investeringsagenda in de kadernota. Investeringen in scholen, sportvoorzieningen, de openbare ruimte, gemeenschapshuizen zoals een nieuw Braecklant en andere maatschappelijke voorzieningen zijn geen luxe. Ze vormen het fundament van een leefbare gemeente en voorkomen vaak hogere kosten in de toekomst.
Ook onze verenigingen en maatschappelijke organisaties verdienen blijvende aandacht. Zij zijn het sociale fundament van ons dorp: zij verbinden inwoners, bieden jongeren kansen en helpen voorkomen dat kleine problemen grote zorgvragen worden. Reële financiering van organisaties die aantoonbaar bijdragen aan maatschappelijke opgaven blijft daarom essentieel.
De grootste uitdaging: het sociaal domein.
De vraag is niet hoeveel geld we vandaag uitgeven, maar hoe we ervoor zorgen dat professionele ondersteuning ook in de toekomst beschikbaar blijft voor inwoners die daar echt op zijn aangewezen.
Dat vraagt om een andere manier van kijken:
– Niet elke hulpvraag vraagt om professionele zorg.
– Waar mogelijk versterken we de kracht van inwoners, gezinnen, familie, buren, verenigingen en vrijwilligers.
– Waar nodig ondersteunen we.
– En waar het noodzakelijk is, blijft professionele zorg vanzelfsprekend beschikbaar.
Dit is geen bezuiniging, maar een voorwaarde om zorg toegankelijk te houden. Preventie – via sport, cultuur, onderwijs, ontmoeting en vrijwilligerswerk – is minstens zo belangrijk als zorg zelf. Het zijn investeringen in gezondheid, verbondenheid en een sterke samenleving.
Vier moties voor een structurele oplossing.
Dorpsvisie dient een samenhangend pakket van vier moties in.
Samen vormen zij één geheel:
1. Eerlijke compensatie vanuit het Rijk.
Gemeenten moeten volledig worden gecompenseerd voor wettelijke taken.
2. Transparantie in gemeentefinanciën.
Jaarlijks inzicht in welke taken gemeenten uitvoeren, welke middelen het Rijk beschikbaar stelt en welk bedrag gemeenten zelf moeten bijleggen.
3. Landelijke organisatie via de VNG.
De VNG wordt gevraagd deze transparante werkwijze landelijk te organiseren, zodat gemeenten gezamenlijk kunnen laten zien waar de knelpunten liggen.
4. Een landelijke vangnetregeling voor uitzonderlijk hoge zorgkosten.
Vooral kleinere gemeenten kunnen zwaar worden geraakt door één complexe zorgsituatie. Een vangnet voorkomt dat incidentele uitschieters ten koste gaan van voorzieningen en preventie.
Onze meetlat voor de komende jaren.
De komende begroting zal moeilijke keuzes bevatten.
Dorpsvisie beoordeelt elk voorstel aan de hand van de volgende vragen:
– Draagt het bij aan een gezonde financiële toekomst?
– Versterkt het de leefbaarheid van ons dorp?
– Investeert het in de kracht van onze samenleving?
– Helpt het om professionele ondersteuning beschikbaar te houden voor inwoners die daarop zijn aangewezen?
Als we deze vragen centraal blijven stellen, blijft Son en Breugel een financieel gezonde, sociale en veerkrachtige gemeente.
Niet alles hoeft door de overheid te worden opgelost.
Maar wanneer de overheid nodig is, moet zij er wél zijn – voor de mensen die op haar moeten kunnen rekenen.
Dat is de verantwoordelijkheid die Dorpsvisie voelt, en waarvoor wij met deze beschouwing en vier moties nadrukkelijk kiezen.
De fractie van Dorpsvisie Son en Breugel
Remco Heeren, José Goossens-Junier,
Willie Horden, Jos de Bruin, Jan Frans Brouwers
